خبرگزاری مهر-گروه دین، حوزه و اندیشه:آیا تابهحال طعم «زندگی با یک آیه» را چشیدهاید؟ آن لحظهای که در کورانِ یک سختی، آیهای ناگهان در قلبتان مینشیند و تمام اضطرابها را میشوید. یا در میانۀ یک دوراهیِ سرنوشتساز، کلامی از قرآن همچون چراغی پُرنور مسیر پیش رو را روشن میکند؛ آیهای که دیگر فقط متنی بر روی کاغذ نیست، بلکه به یک دوست صمیمی، یک مشاور حکیم و پناهگاهی امن تبدیل میشود. این تجربه همان اِکسیری است که روح را در هیاهوی دنیای امروز زنده نگه میدارد.
«نهضتِ زندگی با آیهها» برآمده از همین باور است؛ باوری که میگوید قرآن، کتابِ زندگی در متنِ میدان است، نه صرفاً کتابی برای نهادن در کُنجِ طاقچه. اکنون، برای سومین سالِ پیاپی، این نهضت سی آیۀ منتخب را بهعنوان سی شاهکلید برای گشودنِ قفلهای ذهنی و رفتاریِ جامعۀ امروز، محور حرکت خود قرار داده است و کتابی که پیشِ روی شماست، عصارهای از این حرکت و تلاشی برای تجهیز شما در کارزار بزرگِ امروز است.
این کارزار، میدان نبردش نه فقط خاکریزهای خاکی، که قلبها و ذهنهای ما و اطرافیانمان است. جنگ، جنگ روایتهاست؛ نبردی میان روایتِ امید و یأس، روایتِ عزت و تسلیم. خداوند از همۀ ما که با کتابش آشنا شدهایم، پیمانی گرفته است:لَتُبَیِّنُنَّهُ لِلنَّاسِ وَلَا تَکْتُمُونَهُ؛ «باید آن را برای مردم بیان کنید و کتمانش نکنید». این کتاب به شما کمک میکند تا ابتدا جان خود را از زلال وحی سیراب کنید و سپس، سفیر این آیهها برای اطرافیانتان شوید و این پیامها را به گوش جان دیگران نیز برسانید. این کتاب، یک جعبۀ مهمات فکری و معنوی برای شماست تا در این «جهاد تبیین»، با دلی قرص و بیانی رسا، وارد میدان شوید.
آیه بیست و ششم
وَلَا تَهِنُوا وَتَدْعُوا إِلَی السَّلْمِ وَأَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ وَاللَّهُ مَعَکُمْ/محمد، آیۀ ۳۵
پس هرگز [در نبرد با دشمن] سست نشوید و [دشمنان را] به صلح [ذلّتبار] دعوت نکنید؛ درحالیکه شما برترید، و خدا با شماست.
خیلی ممنون که گفتی ما بهتریم! و وقتی دیدی دلمان زیاد با این سخن قرص نشد، اضافه کردی که: «من هم کنار شمایم.» خیلی ممنون که هنوز به ما بندههای متوسطت امیدواری. راستش باورمان نمیشود این حرفها را هزار و اندی سال پیش گفته باشی. راستش کلامت آنقدر گرم و گیراست که آدم فکر میکند در اخبار صبحگاهی همین امروز شنیده باشدشان. راستش تو که اینطور میگویی، ما هم خودمان را باور میکنیم. چشم خدای عزیز ما! پیام دریافت شد. دیگر گول صلح و صلحبازیهایشان را نمیخوریم. دیگر به وعدههای سرخَرمنشان امید نمیبندیم و فقط به تو تکیه میکنیم.
یکی از کارآمدترین ابزارهای دشمن، ارائۀ یک «دوراهی فریبنده» است. او با تمام ابزارهای فشار، پیام خود را فریاد میزند: «ما خواهان پیشرفت شماییم، بهشرطی که دست از ماجراجویی بردارید! اگر میخواهید از تحریم، تهدید نظامی و هزینههای سنگین آن رها شوید و زندگی خوبی داشته باشید، راهی جز تسلیمشدن در برابر ارادۀ ما ندارید.» در این فضای غبارآلود، صدایی از درون جامعه بلند میشود: «بیایید تسلیم شویم تا این موذیگریها تمام شود. هزینۀ مقاومت کمرشکن است!»
اما قرآن به ما میآموزد که هزینۀ تسلیم، بهمراتب بیشتر از هزینۀ مقاومت است. «بله، ایستادگیکردن ممکن است هزینهای داشته باشد، امّا دستاوردهای بسیار بزرگی دارد که صدها برابرِ آن هزینه برای ملّتها ارزش دارد؛ امّا تسلیمشدن در مقابل دشمن عنود و لجوج و خبیث، جز لگدمالشدن، جز ذلیلشدن، جز بیهویّتشدن هیچ اثری ندارد.»[۱]
آیا اسلام با صلح مخالف است؟ خیر. قرآن میفرماید اگر دشمنی که با شما سر جنگ ندارد، صادقانه دست صلح دراز کرد، شما هم بپذیرید <وَ اِن جَنَحوا لِلسَّلمِ فَاجنَح لَها> (انفال/۶۱). اما «اگر احساس کردید، فهمیدید، قرینهها نشان دادند که طرف [مقابل] صادق نیست، دروغ میگوید، در ظاهر این دست را جلو آورده که با شما دست بدهد امّا با آن دست دیگرش، پشتسر یک خنجر زهرآلود را قبضه کرده و گرفته، فَلا تَهِنوا وَ تَدعوا اِلَی السَّلم؛ هرگز قبول نکنید.»[۲] در چنین شرایطی، دعوت به صلح، نهتنها جایز نیست، بلکه حرام و یک خودکشی ست.
تضمین الهی برای جبهۀ حق
چرا نباید سست شد؟ چرا باید به پیروزی امیدوار بود؟ آیه سه تضمین شکستناپذیر را اعلام میکند: <أَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ> شما برترید. این یک وعده برای آینده نیست؛ یک حقیقت جاری است که باید به یک باور عمومی تبدیل شود. چون <وَ اللَّهُ مَعَکُمْ> خدا با شماست. «همراهی الهی» یعنی مرکز قدرت، عزت و تمام سنتهای پیروزیبخش تاریخ، در کنار شما و پشتیبان شماست. وقتی خدا با یک جبهه باشد، پیروزی آن جبهه قطعی است. این قانون لایتغیر پروردگار است. <وَلَنْ یَتِرَکُمْ أَعْمَالَکُمْ> و هرگز از اعمالتان کم نمیگذارد. این تضمین نهایی است؛ یعنی هیچ مجاهدت و هیچ خوندلخوردنی در راه خدا، بینتیجه و فراموششده نخواهد بود. خداوند پاداش کامل این ایستادگی را هم در دنیا (با عزت و پیروزی) و هم در آخرت خواهد داد.
این آیه، یک منشور عزت برای تمام ملتهای آزاده است. در برابر دشمن زورگو و فریبکار، «ضعف» و «التماس برای صلح»، مرگبارترین اشتباه است. راه رسیدن به صلح پایدار و عادلانه، از مسیر «اقتدار» میگذرد. هزینۀ مقاومت، سرمایهگذاری برای یک آیندۀ سربلند است؛ درحالیکه هزینۀ تسلیم، نابودی کامل است.
عمل و زندگی با آیه
_ دیپلماتی که درست در روز اعمال تحریمهای جدید، بهجای ارائۀ امتیاز، از یک دستاورد علمی-دفاعی داخلی رونمایی میکند، پیام <أَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ> را به دشمن مخابره کرده و معادله را تغییر میدهد.
_ شهرداریای که بهجای نصب بیلبوردهای تبلیغاتی صرف، تصاویر دانشمندان جوان، کارآفرینان موفق و قهرمانان ورزشی را با جملۀ «ما برتریم چون به توان خود تکیه کردهایم» در سطح شهر نصب میکند، سفیر این آیه است.
_ خبرنگاری که در مقابل تهاجم رسانهای دشمن برای بزرگ نشاندادن هزینههای مقاومت، بر «دستاوردهای مقاومت» مثل رشد شرکتهای دانشبنیان تمرکز میکند و راوی قدرت میشود.
_ کارآفرینی که تحریم واردات یک قطعۀ صنعتی را نه یک تهدید، بلکه یک «فرصت بازار» میبیند که سست نمیشود و خدا هم کمکش میکند و از تهدید فرصت میسازد.
_ در بحثهای اعتقادی، وقتی حق با توست، از روی ترس یا خجالت، الکی عذرخواهی نکن و تسلیم نشو.
[۱]. «بیانات مقاممعظمرهبری در مراسم دانشآموختگی دانشجویان دانشگاه امام حسین»، ۰۹/۰۴/۱۳۹۷.
[۲]. «بیانات مقاممعظمرهبری در دیدار فرماندهان سپاه پاسداران»، ۲۶/۰۵/۱۴۰۲.
نظر شما