چرا بازار نفت به تنفس مصنوعی‌های آمریکا واکنش مثبت ندارد

به گزارش خبرنگار مهر، با گذشت بیش از دو هفته از آغاز جنگ بین ایران با آمریکا و اسرائیل و مختل شدن عبور و مرور از تنگه هرمز به عنوان شاهراه اصلی انتقال نفت خلیج فارس به بازار جهانی قیمت این طلای سیاه پس از دو روز تعطیلی بازار صبح دوشنبه را با رقم بشکه ای ۱۰۶ دلار آغاز کرد.

این مسئله نشان می دهد که حربه های کاخ سفید از جمله استفاده از ذخایر نفتی راهبردی یا ایجاد شکلی از ائتلاف برای بازگشایی تنگه هرمز در کنار لغو یک ماهه تحریم های نفتی روسیه نتوانسته نگرانی بازار نفت را فروکش کند یا حتی بخشی از آن را برطرف کند.

اخیرا هم وال استریت ژورنال گزارش داده که مدیران شرکت های نفتی آمریکایی به دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، اطلاع داده اند که شرایط در بازار نفت با توجه به اوضاع و روند کنونی بدتر خواهد شد.

در واقع هم قیمت نفت و هم پیام مدیران نفتی آمریکایی به ترامپ نشان می دهد که همه طرح های مطرح شده تا به امروز برای کنترل بازار نفت نتوانسته بازار را نسبت به بهبود اوضاع در آینده قانع کند.

نکته اصلی این است که تا پیش از جنگ حدود ۲۰ درصد نفت جهان از تنگه هرمز عبور می کرد و به قدری ظرفیت عرضه کشورها با میزان تقاضای بازار نزدیک است که می توان ادعا کرد که بازار نفت نمی‌تواند یک چهارم یا حتی یک پنجم از این حجم ۲۰ میلیون بشکه ای روزانه را از منابع خارج از تنگه هرمز تأمین کند.

استفاده از ذخایر نفت راهبردی کشورها از جمله آمریکا هم نمی‌تواند مشکلی از بازار حل کند چرا که اولا حجم این ذخایر نسبت به حجمی که از دسترس بازار خارج شده بسیار محدود است و دوم اینکه نرخ برداشت از این ذخایر با نیاز کشورها هم‌خوانی ندارد.

آمریکا هفته گذشته اعلام کرد که به دستور ترامپ قرار شده ۱۷۰ میلیون بشکه از حدود ۴۰۰ میلیون بشکه ذخایر نفت راهبردی این کشور برداشت شود، اما پس از آن اعلام شد که برداشت این حجم از ذخایر مذکور ۱۲۰ روز زمان می برد، به عبارت دیگر امکان برداشت روزانه بیش از ۱.۵ میلیون بشکه از این ذخایر وجود ندارد.

مقامات آمریکایی و به خصوص ترامپ اخیرا مدعی شده اند که این کشور ذخایر عظیم نفتی دارد و بزرگ ترین تولید کننده نفت در جهان است؛ اما حقیقت ماجرا این است که آمریکا به لطف برداشت از ذخایر نفت شیل با وجود حجم تولید بالا که حتی از عربستان هم بیشتر است، فقط می توانند بخشی از نیاز خود را تأمین می‌کند و این کشور مجبور است روزانه چندین میلیون بشکه هم از بازار جهانی وارد کند تا نیاز مردم خود به حامل های انرژی را برطرف کند.

از طرفی در شرایط کنونی فقط نفت ایران و متحدین کشورمان اجازه عبور از تنگه هرمز را پیدا کرده و می‌کنند و از آنجا که هم ظرفیت ذخیره سازی کافی وجود ندارد و هم امکان عبور امن از تنگه هرمز فراهم نیست، بسیاری از کشورهای حوزه خلیج‌فارس از جمله عراق و کویت یا تولید نفت خود را تا حد زیادی کاهش داده اند و یا به طور کامل متوقف کرده اند.

از سوی دیگر تعلیق یک ماهه تحریم های روسیه هم فقط یک گفتار درمانی است که چرا که این کشور تا قبل از این اقدام هم در حال عرضه نفت خود به بازار جهانی بود و مشتریان خود را تأمین می‌کرد.

در مورد ایجاد ائتلاف برای بازگشایی تنگه هرمز هم حتی کشورهایی که به شدت تحت فشار کمبود نفت هستند نیز با این طرح همراهی نکردند و چین هم اعلام کرد که کنترل تنگه هرمز حق حاکمیت ایران است.

بنا بر آنچه گفته شد، در واقع بازار نفت در حال مخابره این پیغام به غرب است که هیچ راهی برای جبران کسری ناشی از اخلال در تنگه هرمز وجود ندارد و با ادامه روند کنونی چیزی جز افزایش قیمت نفت در انتظار کشورهای مصرف کننده نیست.

نشریه اکونومیست اخیرا گزارش داده که با ادامه روند کنونی فقط به مدت ۲ هفته، قیمت نفت از ۱۵۰ دلار در هر بشکه عبور خواهد کرد و حتی ممکن است شاهد رسیدن قیمت به بشکه ای ۲۰۰ دلار باشیم.

نکته مهم دیگر که کسی در مورد آن حرف نمی زند این است که کشورهای وارد کننده نفت همواره نفت خود را از کشورهای مشخصی دریافت می کنند؛ به عبارت دیگر هر پالایشگاه برای فرآوری نفت با گرید مشخصی طراحی شده و نمی تواند نفت با گرید های دیگر را پالایش کند یا به سرعت دست به تغییر در ساختار خود برای پالایش نفت با کیفیت متفاوت بزند.

بنا بر این امکان تأمین نفت از منابع خارج از تنگه هرمز، به خاطر متفاوت بودن کیفیت نفت، برای بسیاری از کشورها حداقل در کوتاه مدت فراهم نیست.