تنگه هرمز؛ گلوگاه پنهان زنجیره تأمین زیست‌فناوری جهان

به گزارش خبرنگار مهر، تنگه هرمز صرفاً یک گذرگاه انرژی نیست. این تنگه به یکی از گلوگاههای مهم زنجیره تأمین زیست‌فناوری، تاب‌آوری و امنیت غذایی تبدیل شده است. آنچه در ماه اخیر تحت تأثیر تجاوز آمریکایی-صهیونیستی علیه کشور ایران رخ داد و پس از در روند عبور و مرور تنگه هرمز تغییراتی صورت گرفت، ابعاد پنهان این وابستگی را آشکار ساخت. ۲۰ میلیون بشکه نفت در روز از تنگه هرمز عبور می‌کند که معادل ۳۴ درصد تجارت جهانی نفت خام بود.

تأثیر انسداد تنگه هرمز بر حوزه کشاورزی

حدود یک‌سوم تجارت جهانی کود (۱۶ میلیون تن) و نزدیک به ۵۰ درصد اوره و گوگرد جهان از این تنگه عبور می‌کنند. این مواد پایه تولید کودهای کشاورزی هستند. با کاهش تردد کشتی‌ها در این تنگه، بازدهی محصولات کشاورزی کاهش یافته و هزینه محصولات کشاورزی افزایش می‌یابد.

آنچه امروز جهان در مواجهه با کنترل تردد تنگه هرمز تجربه می‌کند، افزایش سرسام‌آور قیمت انرژی، اختلال در زنجیره تأمین و کمبود مواد اولیه حیاتی است.تجربه چند دهه اخیر ایران نشان می‌دهد که تحقق تاب‌آوری پایدار و پیشگیری از فروپاشی در شرایط بحران مستلزم اتکا و تقویت نظام‌مند ظرفیت‌های داخلی است.

ایران طی دهه‌ها تحریم‌های ظالمانه و فشار حداکثری با اتخاذ رویکردهای مبتنی بر خوداتکایی، بومی‌سازی و توسعه ظرفیت‌های فناورانه داخلی، نه تنها پایداری نظام سلامت خود را حفظ کرده، بلکه در حوزه‌های تولید دارو، واکسن، آنتی‌بیوتیک‌ها، مواد اولیه زیستی و تجهیزات آزمایشگاهی به الگویی برای تقویت خوداتکایی و تاب‌آوری در برابر بحران‌های نوظهور تبدیل شده است.

۴۷ سال تحریم های ظالمانه و بومی سازی ۹۷ درصد محصولات دارویی

ایران ۴۸ سال است که تحت شدیدترین تحریم‌های ظالمانه، سیاست تاب‌آوری را با توسعهٔ ظرفیت‌های بومی و کاهش وابستگی درپیش گرفته است و اکنون، ایران با تولید بومی ۹۷ درصد از محصولات دارویی خود به خودکفایی رسیده است. این همان درسی است که اخیراً کشورها درحال آموختن آن هستند؛ یعنی، نظام سلامت و امنیت غذایی پایدار، بدون استقلال در زنجیرۀ تأمین معنا ندارد.

انسداد تنگه هرمز و تهدید زنجیره سرد جهانی

بخش قابل توجهی از محصولات زیستی به زنجیره سرد وابسته هستند و کریدور آسیا-خاورمیانه-اروپا یکی از مسیرهای مهم جابه‌جایی کانتینرهای یخچال‌دار محسوب می‌شود.

کاهش تردد کشتی‌های یخچال‌دار همراه با افزایش حدود ۶۰ درصدی قیمت سوخت و رشد متعاقب هزینه‌های حمل‌ونقل و افزایش زمان انتقال بین ۱۰ تا ۲۰ روز، خطر اختلال در یکپارچگی زنجیره سرد و خطر بحران در تأمین به‌موقع محصولات زیستی را به طور معناداری افزایش می‌دهد.