رسالت دانشگاه‌ها پاسداری از حقیقت و ایستادگی در برابر تحریف است

یادداشت میهمان- ندا شفیعی، عضو هیئت علمی سازمان پژوهش های علمی و صنعتی ایران: توسّل به منطق منسوخ جنگ و تکیه بر توحّش نظامی، همچنان از نشانه‌های تلخ و تأسف‌بار استعمار نوین معاصر است؛ رویه‌ای مذموم که با عبور از قوانین و حرمت‌های حاکم بر سرزمین‌ها و با دخالت مغرضانه در سرنوشت ملت‌ها، جز ویرانی، غارت و زخم بر پیکر انسانیت، حاصلی در پی نداشته است. آنان که گرگ‌طبعی خویش را در پوست فریبکارانۀ صلح پنهان می‌کنند، می‌کوشند چهره‌ای متمدّن از خویش به نمایش گذارند، حال آن‌که کارنامه‌شان چیزی جز نقض آشکار اخلاق، عقلانیت و کرامت انسانی نیست.

در جنگ اخیر، که با تداوم همان رویکرد خشونت‌بار و در امتداد تجاوزات پیشین شکل گرفت، نه‌تنها مرزهای جغرافیا، که حرمت اندیشه و دانایی نیز آماج حمله قرار گرفت. دانشگاه‌ها، مراکز آموزشی و کانون‌های علم—این پناهگاه‌های امن تفکر و تربیت—از گزند آتش و ویرانی در امان نماندند و بار دیگر جهان شاهد آن بود که چگونه جهلِ مسلح، چراغ دانایی را نشانه می‌رود.

با این همه، مردم این سرزمین و به‌ویژه جامعه علمی و دانشگاهی، با صبری سترگ و مقاومتی درخور، نشان دادند که بنای اندیشه با بادهای سهمگین فرو نمی‌ریزد. آن‌ها که آمده بودند تا «ایران» را به «عصر حجر» بازگردانند، نه معنای «تمدن» را دریافته بودند و نه درس «تاریخ» را آموخته بودند. چرا که تاریخ، بارها گواهی داده است که دانایی، هرگز در برابر تاریکی سر فرود نمی‌آورد.

اینک، در پی آن همه خشونت و ویرانی، همان منطق ناتوان جنگ، سرانجام به بن‌بست رسیده و مهاجمان را ناگزیر از عقب‌نشینی، پذیرش آتش‌بس و اعترافی خاموش به بی‌حاصلی خشونت ساخته است. این پایان، نه پیروزی جنگ، که گواهی دیگر بر شکست استکبار است.

باور ما بر این است که رسالت دانشگاه ها، موسسات آموزشی و پژوهشی ، در چنین روزگارانی، تنها آموزش و پژوهش نیست؛ بلکه پاسداری از حقیقت، ایستادگی در برابر تحریف، و تلاش برای التیام زخم‌هایی است که بر تن جامعه و پیکر علم نشسته است. ما بر این باوریم که پرچم دانایی، هرچند در میان غبار جنگ به لرزه درآید، هرگز بر زمین نخواهد افتاد و راه آینده، نه از مسیر خشونت، که از گذر خرد، گفت‌وگو و صلح پایدار خواهد گذشت.