به گزارش خبرنگار مهر، کتاب «مادر، دوست خوراکیهای بد» اثر دیلک جسور با ترجمه نازلی خلیلیصفا که از سوی انتشارات برکه منتشر شده، به یکی از مسائل رایج در فضای خانوادهها میپردازد؛ موضوعی که به عادتهای غذایی، گرایش به خوراکیهای ناسالم و چالش پذیرش غذاهای مفید مرتبط است. این اثر با تکیه بر روایت داستانی و زاویهدید کودک، تلاش دارد بدون استفاده از لحن مستقیم و دستوری، مخاطب را با پیامدهای تغذیه نادرست و امکان تغییر آن آشنا کند.
داستان از زبان کودکی روایت میشود که در موقعیتی متفاوت قرار دارد؛ مادری که علاقه زیادی به خوراکیهای ناسالم دارد و از غذاهای سالم، بهویژه سبزیجات، استقبال نمیکند. در این روایت، مصرف خوراکیهایی مانند چیپس، بیسکوییت و غذاهای آماده جایگاه پررنگی دارد و در مقابل، غذاهایی مانند بروکلی، اسفناج، بادمجان و ترهفرنگی با بیمیلی مواجه میشوند. این جابهجایی نقشها، ساختار معمول روایتهای آموزشی را تغییر داده و زمینهای برای شکلگیری یک موقعیت تازه فراهم کرده است.
در ادامه، متن با استفاده از مثالهایی ساده، پیامدهای تغذیه ناسالم را توضیح میدهد. افزایش وزن، کاهش توان جسمی، ضعف سیستم ایمنی و بیماریهای مکرر از جمله مواردی هستند که در قالب موقعیتهای قابل درک برای کودک مطرح میشوند. اشاره به جا ماندن از بازیهای روزمره نیز از دیگر بخشهایی است که این پیامدها را ملموستر میکند. در کنار این موارد، روایت به تخیل کودک نیز توجه دارد و رشد جسمی را با مصرف غذاهای سالم مرتبط میداند؛ تصویری که در قالب مثالهایی مانند قد کشیدن مثل زرافه بیان میشود.
با پیشرفت داستان، روایت از مرحله توصیف عبور کرده و به سمت ارائه راهکار حرکت میکند. کودک بهجای استفاده از اجبار، یک بازی را پیشنهاد میدهد. در این بازی، مادر با چشمان بسته غذاهای مختلف را میچشد و تلاش میکند آنها را حدس بزند. غذاهایی مانند کیک سبزیجات، کوفته بروکلی، کروکت ترهفرنگی و مافین گلکلم در این بخش مطرح میشوند و بهعنوان نمونههایی از ترکیب مواد مفید در قالبی متفاوت معرفی میشوند. واکنشهای مادر، از تردید اولیه تا پذیرش تدریجی، روند تغییر ذائقه و کاهش پیشداوری نسبت به غذاهای جدید را نشان میدهد.
تصویرگریهای کتاب نیز در کنار متن نقش مؤثری در انتقال مفاهیم دارند. تصاویر رنگی و پرجزئیات، فضاهایی مانند آشپزخانه، میز غذا و لحظههای تعامل خانوادگی را بازنمایی میکنند و به درک بهتر روایت کمک میکنند. این تصاویر در بسیاری از موارد مکمل متن هستند و در برخی صحنهها، بهتنهایی بخشی از پیام را منتقل میکنند.
در بخش پایانی، کتاب بهصورت مستقیم به والدین توجه دارد و نکاتی درباره تغذیه کودکان مطرح میکند. موضوعاتی مانند تفاوت ذائقه، اهمیت زمانبندی وعدههای غذایی، پرهیز از مصرف هلههوله میان وعدهها، یکسان بودن غذای اعضای خانواده و نقش مشارکت کودک در تهیه غذا مورد تأکید قرار گرفته است. همچنین به پیامدهای فشار و تنبیه هنگام غذا خوردن اشاره شده و بر ایجاد فضایی آرام در زمان صرف غذا تأکید میشود.
این اثر با ترکیب روایت داستانی و نکات کاربردی، تلاش کرده است موضوع تغذیه سالم را در قالبی غیرمستقیم و قابل تجربه مطرح کند. استفاده از عنصر بازی و مشارکت، از جمله ویژگیهایی است که این کتاب را از نمونههای مشابه متمایز میکند. در مجموع، این کتاب برای خانوادههایی که با چالش بیمیلی به غذاهای سالم یا گرایش به خوراکیهای ناسالم مواجه هستند، میتواند بهعنوان ابزاری برای آغاز گفتوگو و ایجاد تغییر در عادتهای غذایی مورد استفاده قرار گیرد.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
من مشکلی بزرگ دارم. مادرم دلش نمیخواهد غذا بخورد. مدام بیسکوییت و چیپس میخورد و برای ما هر روز ماکارونی و پلو میپزد یا ازبیرون همبرگر و پیتزا سفارش میدهد. چون خودش هم این خوردنیها را خیلی دوست دارد.
من چی؟ البته که من هم این خوردنیها را خیلی دوست دارم. کدام بچه است که دوست نداشته باشد! اما اگر مدام پلو، چیپس و بیسکوییت بخوریم، میدانید چه میشود؟ مثل یک بادکنک باد میکنیم و به هوا میرویم. مثل فیل گنده میشویم و صندلیای که رویش نشستهایم میشکند. سیستم ایمنیمان ضعیف میشود و ممکن است همیشه مریض شویم. دماغمان مثل یک شیرآب خراب، مدام ابریزش دارد. وقتی دوستانمان در کوچه باهم بازی میکنند، ما بیماریم و مجبوریم در رختخواب باشیم. چون تغذیه سالم نداریم، ممکن است به حد کافی خوب رشد نکنیم.
کتاب «مادر، دوست خوراکیهای بد» اثر دیلک جسور با ترجمه نازلی خلیلیصفا در ۳۲صفحه و به تازگی از سوی انتشارات برکه منتشر و برای کودکان بالای ۵ سال خواندنی است.
نظر شما